جایگاه وبگاه های دانشگاهی ایران در رتبه بندی دانشگاه های جهان

مقدمه

مرکز اطلاعات و مدارک ملی اسپانیا (CINDOC) از سال 2004  اقدام به راه اندازی طرحی (www.webometrics.info) کرده است که به رتبه بندی وبگاه های دانشگاهی کشورهای مختلف می پردازد و سالی یکبار فهرست 3000 دانشگاه برتر جهان را اعلام می نماید. این رتبه بندی بر اساس معیارهای کّمی (تعداد صفحه های وب منتشر شده توسط هر دانشگاه و تعداد پیوندهای دریافتی توسط هر وبگاه از سوی سایر وبگاه ها) می پردازد. این رتبه بندی به بررسی کیفیت و محتوای وبگاه ها و منابع نمی پردازد. اگرچه این نظام رتبه بندی اشکال های فنی و روش شناختی دارد اما سؤال این است که: جایگاه وبگاه های دانشگاهی ایران در این فهرست طولانی سه هزار دانشگاه جهان کجاست؟

 

ادامه نگاه شود به

نوشته : علیرضا نوروزی در ساعت ٢:۳٥ ‎ق.ظ روز ۱۳۸٥/۱۱/۱٩


فرهنگ یا بی فرهنگی استناد

در یادداشت های گذشته در همین وبنوشت نوشته شد که در هر اثری خواه چاپی یا الکترونیکی "ممکن است به دلایل گوناگون به تجربه ای، قولی یا مکتوبی اشاره شود. […] اشاره به سخن یا سند پیشین اصطلاحاً استناد خوانده می شود" (حرِّی، ١٣٧٢). در واقع استناد یعنی "قبول صحت و درستی یک مدرک توسط مدرک دیگر" (عصاره، ١٣٧٧). به دیگر سخن، استناد رابطه میان اثر استناد دهنده با اثر استناد شونده را نشان می دهد. نویسندگان به دلایل گوناگونی استناد می دهند که یوجین گارفیلد (1965) فهرستی از ١۵ دلیل اصلی استناد را بر می شمارد که در اینجا برخی از آنها ذکر می گردد.

١. تجلیل از پیشینیان

٢. اعتبار بخشیدن به آثار مرتبط (تجلیل از همتایان)

٣. اثبات ادعاها

۴. مشخص کردن آثار اصلی و مهمی که در آن یک ایده ای پدیدار شده است.

در سال 2006 در مجله وب شناسی یادداشتی نوشتم در مورد وب درمانی (Webotherapy) که برای نخستین بار بحث و واژه وب درمانی را در مجله های کتابداری به انگلیسی مطرح کردم و بعدها این ایده را گسترش دادم و پس از مطالعه بیش از 250 مقاله به مدت یکماه در حوزه های مختلف کتاب درمانی و روان درمانی مقاله ای نوشتم که توسط مجله (Electronic Library) پذیرفته شد که به زودی منتشر خواهد شد. همزمان مقاله کوتاهی با عنوان وب درمانی و کتاب درمانی برای مجله کتابداری و اطلاع رسانی مشهد نیز ارسال کردم.

Noruzi, A. (2006). Webotherapy and Beyond. Webology, 3(3), editorial 9. Available at: http://www.webology.org/2006/v3n3/editorial9.html

Noruzi, A. (2007). Webotherapy: Reading Web Resources for Problem Solving. The Electronic Library, forthcoming. Abstract available at: http://www.noruzi.blogspot.com

 چند روز پیش آقای یوسفی یادداشتی روی وبنوشت گذاشته بود که مجله وب یک مقاله ای در مورد وب درمانی منتشر کرده است و از آنجا که من در این سوی دنیا به مجله های فارسی دسترسی ندارم خواهش کردم که مقاله را برایم ارسال فرمایند. ایشان هم قبول زحمت فرمودند.

وب درمانی. وب: ماهنامه آموزشی، پژوهشی و اطلاع رسانی، سال هفتم، شماره 80 بهمن 1385.

نگاهی گذرا بر مقاله انداختم و در همان نگاه اول متوجه شدم حداقل چهار خط اول مقاله استناد  نشده است. مقاله هیچ منبع و مأخذی ندارد و گویی واژه وب درمانی (Webotherapy) روی هوا نازل شده است. با این وجود انصافاً بقیه مقاله را خود نویسنده نوشته است. هر چند که در قسمت مراحل اجرای وب درمانی هم به طور کلی ایده گرفته است. 

 وقتی دلم می سوزد که نویسنده با من مکاتبه کرد و گفت این موضوع برایم جالب است و من هم با کمال میل هرچه مقاله در مورد کتاب درمانی و مقاله های خودم را برایش ارسال کردم. متأسفانه برخی از نویسندگان در حوزه های علمی مختلف، ایده اصلی یا حتی اطلاعات یک مقاله را بدون ذکر منبع به نام خود منتشر می نمایند و طوری جلوه می دهند که گویی خود بانی این ایده بوده اند. چنین عملکردهایی شایسته نیست. بهتر است که افراد به آثار استفاده شده استناد نمایند.   

منابع

حرِّی، عباس (١٣٧٢). مروری بر اطلاعات و اطلاع رسانی. تهران: صفحه 291.

عصاره، فریده (١٣٧٧). تحلیل استنادی. فصلنامه کتاب، پاییز و زمستان، صفحه 34-48.

Garfield, Eugene (1965). Can citation indexing be automated? Available at: http://www.garfield.library.upenn.edu/essays/V1p084y1962-73.pdf 

 

نوشته : علیرضا نوروزی در ساعت ۱۱:٥٧ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٥/۱۱/۱٧


پارسمدلاین: پایگاه اطلاعاتی پزشکی ایران

پارسمدلاین پایگاه اطلاعاتی پزشکی ایران است که از طراحان آن باید سپاسگزاری کرد. آنچه که توجه مرا جلب کرد مقاله ای بود در مورد این پایگاه اطلاعاتی در مجله آمریکایی "Journal of the Medical Library Association" که  با عنوان (ParsMedline: establishment of a Web-based bibliographic database related to Iranian health and medical research) منتشر شده است. این مجله به صورت دسترسی آزاد قابل دسترس است. تا جایی که من می دانم این اولین مقاله ای است که توسط ایرانیان در مجله انجمن کتابداری پزشکی آمریکا منتشر شده است. هر چند که نویسندگان این مقاله کتابدار یا متخصص اطلاع رسانی نیستند. این مجله یکی از مجله های معتبر در پایگاه نمایه های استنادی است و امید است که کتابداران پزشکی ایران توجه بیشتری به این مجله و سایر مجله های بین المللی در حوزه کتابداری پزشکی داشته باشند و در عرصه بین المللی فعال تر باشند.

نوشته : علیرضا نوروزی در ساعت ۱:٢۱ ‎ق.ظ روز ۱۳۸٥/۱۱/۱٧


رهبران فکری: صاحبان اندیشه و فکر

رهبران فکری افرادی هستند که رسانه های همگانی (رادیو، تلویزیون، اینترنت، وب، وبنوشت و غیره) را برای اشاعه افکار و اندیشه های خود به کار می گیرند، با دیگران درباره موضوع های معینی بحث می کنند و در مسائل مختلف (کنفرانس ها، سمینارها، وبنوشت ها) شرکت می کنند. این افراد اغلب به صورت افراد متخصص و خبره برای دیگران عمل می کنند و اطلاعات را برای دیگران تفسیر و  به اصطلاح،  مطابق فهم عوام بیان می کنند. رهبران فکری همواره سعی می نمایند تا داناتر از دیگران باشند و نسبت به مسائل مختلف آگاه باشند. رهبران فکری دو دسته اند:

    - رهبران فکری فعال: کسانی که به طور فعال تلاش می کنند تا دیگران را تحت نفوذ افکار و اندیشه ها قرار دهند درست شبیه سخنگویان.

    - رهبران فکری منفعل: کسانی هستند که تلاش چندانی برای اشاعه افکار خود نمی نمایند بلکه دیگران از ایشان می خواهند تا در مورد موضوع های مختلف اظهارنظر کنند و عقیده و نظر خود را بیان نمایند.

توجه شود که در اینجا منظور از رهبر، رهبران دینی و مبلغان مذهبی نیست.

نوشته : علیرضا نوروزی در ساعت ۸:٠٢ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٥/۱۱/۱٥


رانگاناتان: پدر کتابداری هند

متن کامل برخی از کتاب های شیالی رامامریتا رانگاناتان روی کتابخانه رقومی علم اطلاعات و فناوری دانشگاه آریزونا موجود است. در ضمن آثار ارزشمندی به صورت دسترسی آزاد در این کتابخانه رقومی موجود است:

The Five Laws of Library Science 

Classification and Communication

Documentation Genesis and Development

Philosophy of Library Classification

Prolegomena to Library Classification

New Education and School Library: Experience of Half a Century

فرشته مولوی

فرشته مولوی یکی از کتابداران ایرانی است که آثاری در حوزه کتابداری ایران به رشته تحریر در آورده است. وی در كنار نويسندگي و ترجمه، از سال ۱۳۵۵ تا ۱۳۷۷ در تهران و از ۱۳۷۸ در تورنتوي كانادا به پژوهش و تدريس در رشته‌ كتابداری پرداخته است. مهمترین آثار او در حوزه کتابداری ایران عبارتند از:

فهرست مستند اسامي مشاهير و مؤلفان، ۱۳۷۶

كتابشناسي داستان كوتاه، ۱۳۶۹

نوشته : علیرضا نوروزی در ساعت ۱:۳۱ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٥/۱۱/۱٤


کاغذ که زباله نیست؟

قیمت هر بند كاغذ در بازار كمتر از 25 هزار تومان در حال خرید و فروش است. در حال حاضر قیمت جهانی كاغذ در هر تن بین ۸۰۰ تا ۹۵۰ دلار در نوسان است. در سه ماه اخیر حدود ۳۰ هزار تن كاغذ ثبت سفارش شده و در حال ترخیص است (خبرگزاری ایسنا). با این حجم بالای واردات کاغذ به راستی چرا در کشور ما روی نظام بازیافت کاغذ چندان توجه نمی شود؟ چرا شهرداری سطل های مخصوص کاغذ، شیشه، زباله در اختیار شهروندان قرار نمی دهد؟ در کشورهای غربی بازیافت زباله اعم از کاغذ، بطری شیشه، قوطی کنسرو  و آلومینیوم یکی از منابع اصلی درآمد شهرداری ها به حساب می آید. به راستی نظام شهری و شهرداری های ایران چندان به این طلای کثیف توجه نمی کنند.

نوشته : علیرضا نوروزی در ساعت ۱٢:۱۱ ‎ق.ظ روز ۱۳۸٥/۱۱/۱۳


کتابخانه های عمومی: دسترسی پذیری

سهولت دسترسی به کتابخانه های عمومی با وسایل حمل و نقل شهری یکی از مسائلی است که در غرب بسیار مورد توجه قرار می گیرد. سعی می شود که کتابخانه های عمومی در نقاط پر رفت و آمد و در مرکز شهر واقع شود و قابل دسترس برای همگان باشد. خواندن تاریخچه کتابخانه عمومی شهر والنسیا نیز شاید جالب باشد.

نوشته : علیرضا نوروزی در ساعت ۱٢:٠٩ ‎ق.ظ روز ۱۳۸٥/۱۱/۱۳


اطلاعات علمی، تحریم های اقتصادی و کتابداران

این یادداشت را یک دوست فرستاده است:

"چند روز پیش با یک انگلیسی که برای شرکت تامپسون (ناشر نمایه استنادی و آی اس آی)  (شعبه انگلیس) کار می کند صحبت می کردم. گپ جالبی بود. وی دو سال پیش از طرف این شرکت و با هماهنگی شرکت ایرانی رزنت که فراهم کننده دسترسی به بانکهای اطلاعاتی خارجی است برای جلسه آموزشی کتابداران ایران به رفته بود و از سفر خود می گفت. وی می گفت که حدود 250 کتابدار در جلسات حضور داشتند در یکی از هتلهای معروف تهران. البته خودش در هتل هیلتون سابق (فکر کنم آزادی الان) اتاق گرفته بود و می گفت افتضاح بود. می گفت که وی و سایر خارجیها از دو چیز تهران متنفر بودند یکی نحوه رانندگی مردم و دیگر آلودگی.

می گفت در ایران حدود 50-60 دانشگاه اشتراک آی اس آی دارند. و سالانه حدود چند میلیون دلار (فکر کنم 2-3) برای این اشتراک پرداخت می شود. اما می گفت همیشه با ایران مشکل مالی داریم. اما این مشکل این نیست که ایران پول ندارد که پرداخت کند و یا اینکه نمی خواهد پرداخت کند و یا قصد اذیت دارند بلکه مشکل از کاغذ بازی و امور اداری ایران است. ضمن اینکه چون تامپسون یا آی اس آی یک موسسه آمریکایی است این پرداختها و معامله ها از طریق واسطه دوبی صورت می گیرد که فرایند را کند تر و ناکارآمدتر می کند.

نکته دیگر اینکه تامپسون برای فروش حق اشتراک بانک خود (web of science) به ایران ناچار بوده از وزارت دادگستری آمریکا مجوز لازم را بگیرد (به خاطر تحریمهای آمریکا) و علت اینکه وزارت دادگستری آمریکا این اجازه را اعطا کرده این است که اطلاعات بانک آی اس آی را جزء اطلاعات دست دوم محسوب (secondary) می کنند و لذا فروش آن به ایران مشکلی ندارد. این تنها یکی از تاثیرات جزئی تحریم های آمریکاست."

نوشته : علیرضا نوروزی در ساعت ٦:٢٦ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٥/۱۱/٥


نویسنده وبنوشت

علیرضا نوروزی

تماس با وبنگار
علیرضا نوروزی


آرشیو وبنوشت

صفحه نخست
آبان ٩۱
بهمن ۸٧
دی ۸٧
آذر ۸٧
آبان ۸٧
شهریور ۸٧
امرداد ۸٧
تیر ۸٧
خرداد ۸٧
اردیبهشت ۸٧
فروردین ۸٧
اسفند ۸٦
دی ۸٦
آذر ۸٦
آبان ۸٦
مهر ۸٦
شهریور ۸٦
امرداد ۸٦
تیر ۸٦
اردیبهشت ۸٦
فروردین ۸٦
اسفند ۸٥
بهمن ۸٥
دی ۸٥
آذر ۸٥
آبان ۸٥
مهر ۸٥
شهریور ۸٥
امرداد ۸٥
خرداد ۸٥
اردیبهشت ۸٥
فروردین ۸٥
اسفند ۸٤
بهمن ۸٤
دی ۸٤
آذر ۸٤
آبان ۸٤
مهر ۸٤
شهریور ۸٤
امرداد ۸٤
خرداد ۸٤
اردیبهشت ۸٤
اسفند ۸۳
بهمن ۸۳
دی ۸۳
آذر ۸۳
آبان ۸۳
فروردین ۸۳

پیوندستان

  مشاوره اطلاعاتی

کلینیک اطلاعات ایران

InforMetrix

Information Metrix

InforMetrix Services

مجله وب شناسی

مجله وب شناسی فرانسوی

وبنوشت مجله وب شناسی

گروه بحث علم اطلاعات و دانش ایران

ضریب تأثیرگذاری وبگاه های دانشگاهی ایران

وب سنجی

وبسنجی

سازماندهی دانش

آرشیو دسترسی آزاد کتابداری و اطلاع رسانی

انجمن نمایه‏سازی ایران

انجمن علم و فناوری اطلاعات کورد

صرافی یورو

تماس با من






حوزه های موضوعی
وب شناسی، دانش شناسی
مشاوره اطلاعاتی
علم سنجی، کتاب سنجی
استفاده از مطالب وبنوشت
مشاوره اطلاعاتی با ذکر منبع مجاز است
سپاس
دکتر علیرضا نوروزی


لوگوی دوستان

وبلاگ فارسی
وبلاگ فارسی