نقش دولت در بالا بردن میزان پژوهش ها و بهره وری علم و اطلاعات

دولت و سازمان های تابعه، از جمله دانشگاه ها و مراکز پژوهشی نقش مهمی را در بالا بردن میزان تولید علم در قالب طرح ها و مقاله های پژوهشی مفید برای جامعه ایفا می نمایند. یک پژوهشگر برای انجام پژوهش های علمی نیاز به زمان، منابع اطلاعاتی و ابزارهای ویژه دارد که گاهی با هزینه شخصی این منابع و ابزارها را فراهم می کند. اگر هیچ سیاستی برای تشویق پژوهشگران در سطح ملی در نظر گرفته نشود؛ پژوهشگر یا سرخورده شده و انگیزه های علمی خود را از دست می دهد و یا این که برای ارضای حس کنجکاوی خود و پیشرفت علمی جلای وطن می کند و حاصل آن پدیده فرار مغزها می شود. تعداد افرادی که به خاطر مشکلات و سیاست های داخل کشور جلای وطن کرده اند کم نیستند. اکثر این افراد نه اهل سیاست هستند و نه مشکل سیاسی با دولت ایران دارند بلکه صرفاً برای ادامه تحصیل، توسعه سطح دانش و آگاهی علمی خود از کشور خارج می شوند و هرگز بر نمی گردند.<?xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" />

          برای نمونه،  دانش آموز ممتازی را تصور کنید که در یکی از روستاهای عقب افتاده ایران با مشکلات فراوان شاگرد نخست است و برای ادامه تحصیل به شهر می آید، به دانشگاه می رود و مدرک کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکترا می گیرد؛ آیا می توان انتظار داشت که ایشان با توجه به امکانات موجود در روستا (فقدان حداقل شرایط لازم برای زندگی، برق، تلفن، اینترنت، کتابخانه، ...) به روستا برگردد و در آنجا زندگی کند. اگر جواب نه است پس چگونه انتظار می رود که ایشان به روستا برگردد. اینجاست که نقش دولت و به ویژه شکاف بین دو جامعه به راحتی مشخص می شود و یک تحصیل کرده خارج کشور گاهی به سختی بر می گردد.

در این راستا دولت می تواند برای بالا بردن میزان پژوهش های علمی، تبدیل جامعه به جامعه دانایی و پژوهش محور، سیاست های تشوقی در پیش گیرد. دولت می تواند در رشته های گوناگون کانون پژوهشگران  و متخصصان تشکیل دهد؛ در شهرهای مختلف پارک های و مراکز علمی، کتابخانه ها و مراکز اطلاع رسانی تأسیس نماید. همچنین دولت می تواند به تمامی پژوهشگرانی ایرانی که در داخل پژوهش انجام می دهند یا در خارج به نام ایران مقاله به چاپ می رسانند کمک مالی اهداء نماید. زیرا نتایج این پژوهش ها مستقیم و غیرمستقیم به نفع جامعه است. یکی از کارهای خوبی که دولت ایران انجام داد تصویب آیین نامه تشویق مقالات در سال 1379 بود. به منظور افزایش سهم ایران در تولید جهانی علم و در جهت ارتقای کمی و کیفی فعالیت های علمی در کشور این آیین نامه برای اعطای جایزه به نخبگان و دانشمندان ایرانی صاحب مقالات جهانی تدوین شده است. البته باید سیاست های دیگری هم در پیش بگیرد.

/ 3 نظر / 27 بازدید
ح

در دوره دانشجویی اگر کسی مقاله بنویسد چطور، پولی پرداخت می شود. مثلا شما که الان عضو هیت علمی نیستی اگر مقاله بنویسی و در آینده عضو هئیت علمی بشوی پولی پرداخت می کنند بابت این مقالات

علیرضا

نخست، آن گونه که از نص صریح قانون بر می آید این قانون شامل تمامی ایرانیان داخل و خارج در سطوح تحصیلی مختلف می شود که به نام ایران مقاله به چاپ می رسانند. البته ممکن است بعدها بخشنامه خاصی توسط دولت تعیین شده باشد که این قانون را تا حدودی محدودتر کرده باشد که بعید است و قانون لازم الاجراء است. می توان با مرکز پژوهش های علمی کشور مکاتبه کرد. دوم این که اگر شخصی در دوران دانشجویی خود مقاله در مجله های ISI چاپ کرده باشد ممکن است بعدها در ارتقای علمی او تأثیر داشته باشد.

داريوش عليمحمدي

جناب ح سلام. اگر دانشجوي يكي از دانشگاه هاي وابسته به وزارت علوم باشيد و در دوره دانشجويي مقاله اي در يكي از مجلات داراي اعتبار بين المللي چاپ كنيد مي توانيد از پاداش مالي آن بهره مند شويد.